Elektrikli Filo Maliyeti Nasıl Hesaplanır?

Elektrikli filoya geçişin ekonomik sonucu; aracın görevine, satın alma bedeline, kullanılan şarj noktalarına ve yıllık kilometresine bağlıdır. Elektrikliye geçmek tek başına tasarruf garantisi değildir. Önce iki farklı soruyu ayırın: bugün aracı yürütmek için ne kadar enerji bedeli ödüyorsunuz ve aracı elde tuttuğunuz sürenin toplam maliyeti nedir?

Önce Aynı Görevi Yapan Araçları Karşılaştırın

ABD Enerji Bakanlığının elektrikli filo rehberi, araç seçimini kullanım görevi ve şarj ihtiyacıyla birlikte değerlendirmeyi önerir. Günlük mesafe, yük, parkta kalma süresi ve şarj erişimini birlikte kaydedin. ABD’ye ait teknik örnekler ve destek programları Türkiye için tarife veya teşvik bilgisi değildir.

Kendi karşılaştırmanızda şehir içi hafif yüklü bir araçla uzun yol ve ağır yük görevindeki aracı aynı gruba koymayın. Aday elektrikli araçla mevcut aracın hizmet verdiği rota, çalışma günü ve yük benzer olmalı. Bir deneme dönemindeki sonucu bütün filoya yaymadan önce yoğun sezon ve farklı hava koşullarını da değerlendirin.

Gerçekleşen Enerji Maliyetini Ayrı Ölçün

Şarj işlemlerini araç, tarih, sayaç veya işlem kaydındaki kWh ve ödenen tutarla eşleştirin. İşletme şarjı ile halka açık AC/DC şarjı ayrı izleyin; abonelik, oturum veya bekleme ücretlerini ayrıca gösterin. Gece şarjının otomatik olarak ucuz olduğunu varsaymayın: geçerli sözleşme ve faturanızdaki tarife esastır.

• Elektrik enerji bedeli / km = seçilen dönemde araca ayrılan elektrik enerji bedeli ÷ aynı dönemde yapılan kilometre.
• Şarj hizmetinin ek ücretlerini ayrı satırda tutun; enerji bedeline zaten dahil edilmiş tutarı ikinci kez eklemeyin.
• Ortak işyeri faturasını doğrudan tek araca yüklemeyin. Ayrı ölçüm yoksa kullandığınız dağıtım varsayımını açıkça yazın.
• Araç ekranındaki tüketimle sayaçtan alınan enerjinin aynı ölçüm sınırına ait olduğunu varsaymayın. Tahmin ve fatura verilerini birbirine karıştırmayın.

Örnek yalnız hesap yöntemini gösterir: aynı dönemde bir araca ayrılan enerji bedeli 6.000 TL, yapılan mesafe 3.000 km ise gerçekleşen enerji bedeli 2 TL/km olur. Bu bir elektrik tarifesi veya tasarruf tahmini değildir. Dönem başı ve sonu batarya doluluğu belirgin farklıysa bunu not edin; kısa dönem sonucu yanıltabilir. Benzinli ve dizel araçta da aynı dönem, mesafe ve maliyet kapsamını kullanın.

Enerji Gideri Toplam Sahip Olma Maliyeti Değildir

Argonne National Laboratory’nin TCO çalışması, araç maliyetini edinim ve işletim kalemleriyle birlikte inceler. Rapordaki ABD verileri Türkiye için fiyat listesi değildir. Yerel tekliflerle hazırlanacak hesabınızda şu kalemleri ayrı tutun:

• Edinim: satın alma bedeli ve finansman gideri; kiralıyorsanız kira ve sözleşme kapsamı. Satın alma ile kirayı aynı senaryoda iki kez saymayın.
• Şarj altyapısı: gerekiyorsa cihaz, proje, bağlantı, kurulum ve bakım için alınan gerçek teklifler. Bunları elektrik tüketiminden ayrı gösterin.
• İşletim: enerji, servis, lastik, sigorta ve aracınıza uygulanacak vergiler; kapsamları her araçta aynı olsun.
• Kullanılamayan süre: şarj beklemesi, servis veya ikame ihtiyacı nedeniyle oluşan, belgelendirilebilen giderler.
• Elde tutma dönemi sonu: beklenen satış değeri ve satış masrafları. Satın alma bedelinden satış değerini düşüyorsanız aynı değer kaybını bir kez daha eklemeyin.

Bakım maliyetinin sıfır olduğunu varsaymayın. Argonne çalışması güç aktarma tiplerine göre bakım kalemlerini ayırır; sizin aracınız için üreticinin bakım planını ve yerel servis teklifini kullanın. Beklenen satış değerini veya yıllık kilometreyi değiştirdiğinizde karar değişiyorsa sonucu kesin tasarruf olarak sunmayın.

Küçük Bir Pilotun Kapanış Kontrolü

Önceden belirlediğiniz aynı görevde bir deneme yapın. Başlangıç ve bitiş kilometresini, şarj işlemlerini, araç doluluğunu, görev dışı beklemeyi ve faturaları tek dosyada toplayın. Planlanan değerlerle gerçekleşenleri ayrı sütunlarda karşılaştırın. Eksik ölçümü sıfır gider saymak yerine “veri yok” olarak işaretleyin.

İlk enerji senaryonuzu yakıt karşılaştırma hesaplayıcısında kendi tüketim, fiyat ve kilometre değerlerinizle oluşturabilirsiniz. Hesaplayıcıdaki enerji farkı, bu yazıdaki bütün TCO kalemlerini kapsamaz. Rota ve şarj hazırlığını elektrikli filo değerlendirme rehberinde tamamlayın. Araç kayıtları ve gider takibi için araç bazlı filo maliyet takibini inceleyebilir, ihtiyaç değerlendirmesi için filo analizi sayfasındaki iletişim yönlendirmesini kullanabilirsiniz. Bu içerik Filoplan’ın şarj cihazını kontrol ettiği, telematik veri çektiği veya şarj altyapısı kurduğu anlamına gelmez.